در حالت کلی، متخصصان ارتودنسی توصیه می کنند در صورت نیاز به هر دو درمان، ابتدا ارتودنسی انجام شود و پس از پایان درمان ارتودنسی، کاشت ایمپلنت انجام شود.
با این حال، برخی افراد پیش از مراجعه برای ارتودنسی، یک یا چند دندان خود را ایمپلنت و برای ارتودنسی دندان ایمپلنت شده مراجعه می کنند. در چنین شرایطی نیز انجام ارتودنسی با ایمپلنت در بسیاری از موارد شدنی است و دکتر ایلناز حاج همتی پس از بررسی وضعیت دندانها، موقعیت ایمپلنت و طرح درمان، بهترین روش را برای ارتودنسی دندان ایمپلنت شده یا مدیریت همزمان ارتودنسی و ایمپلنت انتخاب میکند.
جهت دریافت مشاوره تخصصی انتخاب ارتودنسی یا ایمپلنت دندان توسط دکتر آیناز حاج همتی، فرم زیر را پر کنید.
ارتودنسی و ایمپلنت دندان چیست؟
ایمپلنت یک جایگزین ثابت برای دندان از دست رفته است. این قطعه تیتانیومی طی یک جراحی در استخوان فک قرار میگیرد و بعد از مدتی با استخوان پیوند میخورد، فرآیندی که به آن «osseointegration» یا ساخت و ساز استخوان میگویند. این پیوند آنقدر محکم است که ایمپلنت را به بخشی ثابت از فک تبدیل میکند و دیگر قابلیت حرکت ندارد.
اما ارتودنسی یعنی حرکت دادن دندان های طبیعی به جایگاه مناسب است. دندانهای ما برخلاف ایمپلنت، توسط بافتهایی به نام رباط پریودنتال در جای خود نگه داشته شدهاند. این بافتها مقداری انعطاف دارند و به متخصص ارتودنسی اجازه میدهند با اعمال فشارهای ملایم و مداوم توسط بریسها، دندانها را به آرامی در استخوان فک جابجا کرده و در موقعیت صحیح قرار دهد.
پیشنهاد مطالعه: ارتودنسی برای چه دندان هایی است
ارتودنسی دندان قبل از ایمپلنت
همانطور که در ابتدا هم گفتیم، توصیه تمام متخصصان این است که ابتدا ارتودنسی و بعد ایمپلنت انجام شود. وقتی شما ابتدا دندانهای خود را با ارتودنسی نظم میدهید، متخصص میتواند تمام دندان ها را به موقعیت ایدهآل خودشان منتقل کند.
نتیجه این فرآیند باعث میشود فضای خالی دندان از دست رفته تنظیم شود تا جراح فک بتواند ایمپلنت را در بهترین زاویه و موقعیت ممکن بکارد.
در همین راستا، انجمن ارتودنتیستهای آمریکا نیز بر این اولویت بندی تاکید دارد و در یکی از مقالات خود بیان میکند:
«ترتیب درمانی پیشنهادی این است که بیمار ابتدا درمان ارتودنسی را برای حرکت دادن دندانها به موقعیت ایدهآلشان انجام دهد. پس از تکمیل ارتودنسی و قرارگیری دندان ها در جای صحیح خود، میتوان ایمپلنت را جایگذاری کرد.»
گاهی اوقات ریشه این دندانها به سمت فضای خالی کج شده و ارتودنسی این ریشهها را صاف کرده و فضایی سالم برای کاشت ایمپلنت فراهم میکند. همچنین در برخی موارد حتی میتوان با حرکت دادن دندانها، فضای خالی را کاملا بست و دیگر نیازی به ایمپلنت دندان ارتودنسی نباشد.
ارتودنسی دندان ایمپلنت شده
برای ارتودنسی دندان ایمپلنت شدهف از آنجایی که ایمپلنت ثابت است و حرکت نمیکند، برنامه درمانی باید حول این عضو ثابت چیده شود. دو سناریوی اصلی در این حالت وجود دارد:
سناریو اول: ایمپلنت در موقعیت مناسبی قرار دارد
این بهترین حالت ممکن است. در این شرایط، متخصص ارتودنسی از ایمپلنت به عنوان یک لنگرگاه یا تکیهگاه بسیار قوی استفاده میکند. ایمپلنت چون به هیچ وجه حرکت نمیکند، یک نقطه اتکای عالی برای اعمال نیرو به دندانهای دیگر و حرکت دادن آنها به سمت موقعیت صحیح است.
سناریو دوم: ایمپلنت در موقعیت مناسبی قرار ندارد
این وضعیت چالشهایی دارد. اگر ایمپلنت نسبت به طرح لبخند ایدهآل، کمی کج یا نابجا باشد، ارتودنسی قادر نیست که آن را حرکت دهد. در این حالت، متخصص سایر دندانها را نسبت به موقعیت ایمپلنت مرتب میکند.
نتیجه نهایی امکان دارد 100 درصد متناسب نباشد و یک ناهماهنگی جزئی در محل ایمپلنت باقی بماند. البته گاهی میتوان پس از اتمام ارتودنسی، با تعویض روکش ایمپلنت، این ناهماهنگی ظاهری را تا حد زیادی اصلاح کرد.
انجام ارتودنسی و ایمپلنت همزمان
انجام این دو درمان به صورت همزمان کار غلطی است. اما یک برنامه درمانی یکپارچه که در آن هر دو درمان به صورت هماهنگ انجام شوند، کاملا امکانپذیر است. همانطور که گفتیم، اولویت اصلی با ارتودنسی است. اما استثناهایی هم وجود دارد.
گاهی اوقات، به خصوص زمانی که چند دندان از دست رفته باشد، متخصص ارتودنسی برای حرکت دادن سایر دندانها به یک تکیهگاه محکم نیاز دارد. در این شرایط خاص، ممکن است توصیه شود که ابتدا یک ایمپلنت در یک موقعیت استراتژیک کاشته شود (که به آن ایمپلنت انکوریج میگویند) و سپس از آن به عنوان لنگر برای ادامه درمان ارتودنسی استفاده شود. این تصمیم نیازمند همکاری بسیار نزدیک میان متخصص ارتودنسی و جراح فک است.
| ویژگی | ارتودنسی قبل از ایمپلنت | ارتودنسی بعد از ایمپلنت | درمان یکپارچه (موارد نادر) |
| شرایط | فرد به هر دو درمان نیاز دارد و هنوز ایمپلنت نکاشته | فرد از قبل ایمپلنت دارد و اکنون میخواهد دندانهای دیگر را مرتب کند. | نیاز به یک تکیهگاه بسیار قوی برای جابجایی دندانها وجود دارد. |
| مزایا | نتیجه زیبایی و عملکردی بهتر و قرارگیری ایمپلنت ایدهآل. | استفاده از ایمپلنت به عنوان لنگرگاه قوی، کوتاه شدن زمان درمان در برخی موارد. | حل مشکلات پیچیده دندانی که بدون لنگرگاه ثابت ممکن نیست. |
| چالشها | نیاز به صبر و طی کردن دوره کامل ارتودنسی قبل از کاشت دندان. | ایمپلنت ثابت است و حرکت نمیکند؛ نتیجه نهایی به موقعیت اولیه ایمپلنت بستگی دارد. | نیاز به هماهنگی بسیار بالا بین تیم درمانی؛ برنامه ریزی بسیار دقیق. |
راههای جلوگیری از مشکلات ارتودنسی و ایمپلنت
بهترین راه برای جلوگیری از هرگونه مشکل در درمان ارتودنسی دندان ایمپلنت شده، برنامه ریزی دقیق و انتخاب صحیح تیم درمانی است. مهمترین عامل، ایجاد یک طرح درمان یکپارچه از همان ابتداست.
حتی اگر قصد دارید سال آینده ایمپلنت بکارید، از همین امروز باید با یک متخصص ارتودنسی و یک جراح فک مشورت کنید. این دو متخصص با همکاری یکدیگر، بهترین مسیر و ترتیب درمانی را برای شما مشخص میکنند.
یک اشتباه رایج این است که بیماران این دو درمان را کاملا جدا از هم میبینند. در حالی که اینها بخشهایی از یک پازل هستند. انتخاب متخصصان باتجربه که سابقه کار روی کیسهای ترکیبی ارتودنسی دندان ایمپلنت شده را دارند، اهمیت زیادی دارد.
آنها میتوانند آینده دندانهای شما را پیش بینی کرده و طرحی بریزند که از دوباره کاری و هزینههای اضافی در آینده جلوگیری کند.
پیشنهاد مطالعه: علت کج شدن دندان بعد از ارتودنسی
مزایا و معایب ارتودنسی دندان ایمپلنت شده
انجام ارتودنسی دندان ایمپلنت شد، یک حالت پنجاه پنجاه است که آگاهی از مزایا و معایب آن ضروری است. از یک سو، ایمپلنت به دلیل ثبات کامل، یک مزیت بزرگ محسوب میشود.
این قطعه ثابت به عنوان یک «لنگرگاه مطلق» عمل کرده و به متخصص اجازه میدهد تا با کنترل بیشتری دندانهای دیگر را حرکت دهد و فضا را حفظ کند. این ویژگی در درمانهایی مانند ارتودنسی نامرئی بسیار کمککننده است.
از سوی دیگر، بزرگترین چالش، همین عدم قابلیت حرکت ایمپلنت است. اگر ایمپلنت در موقعیت ایدهآلی کاشته نشده باشد، نمیتوان آن را جابجا کرد و این موضوع ظاهر لبخند را تحت تاثیر قرار میدهد.
این محدودیت ممکن است نیاز به اصلاحات بعدی، مانند تعویض روکش ایمپلنت پس از اتمام ارتودنسی، را ایجاب کند و گزینههای متخصص را در چیدن طرح درمان محدودتر سازد.
جمع بندی
ترتیب و نحوه درمان ارتودنسی و ایمپلنت به شرایط هر فرد بستگی دارد، اما تقریبا همیشه یک راه حل مناسب وجود دارد. مسیر استاندارد و پبشنهادی، انجام ارتودنسی قبل از کاشت ایمپلنت است.
هرچند، امکان ارتودنسی دندان ایمپلنت شده نیز وجود دارد.. مهمترین اصل، داشتن یک برنامه درمانی دقیق است که با مشورت و همکاری یک متخصص ارتودنسی باتجربه و یک جراح فک چیده شده باشد.
برای رزرو نوبت و دریافت مشاوره از دندانپزشک ارتودنسی در غرب تهران با شماره 09305155012 تماس بگیرید.
سوالات متداول
1) آیا بریسهای ارتودنسی به روکش ایمپلنت من آسیب میزنند؟
خیر. متخصص ارتودنسی هنگام نصب بریسها مراقبتهای لازم را انجام میدهد. معمولا براکت (نگین ارتودنسی) به طور مستقیم روی روکش ایمپلنت چسبانده نمیشود یا از چسبهای موقتی ضعیفتری استفاده میشود.
2) چه مدت پس از کاشت ایمپلنت میتوانم برای ارتودنسی اقدام کنم؟
باید تا زمان پیوند کامل ایمپلنت با استخوان فک صبر کنید. این فرآیند بین 4 تا 6 ماه طول میکشد. جراح شما پس از دیدن عکس دندانها اجازه شروع ارتودنسی را صادر خواهد کرد.
3) آیا میتوان از ایمپلنت برای درمان ارتودنسی کودکان استفاده کرد؟
خیر. ایمپلنت فقط برای افرادی کاشته میشود که رشد فک آنها کامل شده باشد (پس از 18 سالگی). بنابراین، در ارتودنسی کودکان، سناریوی وجود ایمپلنت مطرح نیست و تمام درمانها روی دندانهای طبیعی انجام میشود.
