کشیدن دندان در ارتودنسی (علل، مزایا و معایب)

چنانچه فضای کافی برای مرتب شدن دندانها وجود نداشته باشد، نیاز به کشیدن دندان در ارتودنسی احساس می شود. متخصص ارتودنسی با توجه به فضای فک میتواند کشیدن یک یا چند دندان را توصیه کند.

اگر متخصص، کشیدن دندان‌ را به شما پیشنهاد کرده، احتمالا می خواهید بدانید چرا باید دندان سالم را از دست بدهید و آیا راهی برای درمان بدون کشیدن وجود دارد. در کلینیک دکتر ایل ناز حاج همتی، دلایل کشیدن دندان در اراودنسی، زمان مناسب انجام آن و عوارض احتمالی را بررسی می کنیم.

علت کشیدن دندان در ارتودنسی

مهمترین علت کشیدن دندان در ارتودنسی، کمبود فضای کافی برای مرتب کردن دندانها یا اصلاح نحوه قرارگیری آنها روی یکدیگر است. اگر دندان ها روی هم قرار گرفته باشند، بیرون زده باشند یا برای اصلاح بایت به فضای بیشتری نیاز باشد، متخصص ارتودنسی به برخی از افراد کشیدن دندان در ارتودنسی را توصیه می‌کند. مهمترین دلایل کشیدن دندان برای ارتودنسی شامل:

• شلوغی شدید دندان‌ها؛ وقتی فضای قوس دندانی برای قرار گرفتن صحیح تمام دندان‌ها کافی نباشد، کشیدن دندان فضای لازم را برای مرتب کردن آنها فراهم می‌کند.
• بیرون زدگی دندان‌های جلو؛ در برخی بیماران برای عقب بردن دندان های جلویی و اصلاح برجستگی لب ها به فضای بیشتری نیاز است که با کشیدن دندان این شرایط فراهم می شود.
• اصلاح مشکل بایت؛ در بعضی ناهنجاری های دندانی، ایجاد فضای مناسب به اصلاح رابطه دندان‌های فک بالا و پایین کمک می‌کند.
• وجود دندان‌های آسیب دیده؛ اگر دندانی پوسیدگی شدید یا شکستگی داشته باشد، متخصص ارتودنسی پس از بررسی های لازم می‌تواند برای کشیدن آن اقدام کند. در این صورت، فضای کافی برای مرتب شدن باقی دندان‌ها نیز به وجود می‌آید.

تاثیر کشیدن دندان در ارتودنسی بر نتیجه درمان

کشیدن دندان بخاطر ارتودنسی در صورت تشخیص صحیح، فضای لازم را برای حرکت دادن دندان های دیگر ایجاد می کند. این فضا به کاهش شلوغی دندانها، اصلاح موقعیت دندان های جلو و بهبود نحوه جفت شدن دندانهای بالا و پایین کمک خواهد کرد.

اثر این تصمیم بر فرم لب ها و چهره به وضعیت اولیه دندان ها، میزان بیرون زدگی و نحوه حرکت دندان ها در طول درمان بستگی دارد.

پیشنهاد مطالعه: آیا جای دندان کشیده شده در ارتودنسی پر میشود؟

مزایای و معایب کشیدن دندان در ارتودنسی

کشیدن دندان سالم برای ارتودنسی روند درمان را کوتاه و بهینه می کند. در واقع، زمانیکه دندانها بیش از حد فشرده یا نامرتب هستند، ایجاد فضا با کشیدن دندان یکی از هوشمندانه ترین راه ها برای رسیدن به طرح لبخند دلخواه محسوب می‌شود. از مزایای کشیدن دندان در ارتودنسی شامل:

• ایجاد فضای کافی: کشیدن دندان در موارد شلوغی شدید، فضای لازم برای مرتب سازی اصولی دندان‌ها را فراهم می‌کند.
• کاهش مدت درمان: با حذف موانع اضافی، روند درمان ارتودنسی سریع‌تر پیش می‌رود.
• بهبود بایت (جفت شدن دندان‌ها): کشیدن دندان به اصلاح مشکلاتی مانند اوربایت و آندربایت کمک می‌کند.
• افزایش گزینه‌های درمانی: پس از کشیدن دندان، امکان استفاده از روش‌هایی مانند بریس شفاف یا ارتودنسی نامرئی فراهم می‌شود.
• رسیدن به لبخند ایده‌آل: این اقدام گامی مهم برای دستیابی به دندان‌هایی صاف، منظم و هماهنگ است.

مهمترین معایب کشیدن دندان در ارتودنسی شامل:

• از دست دادن دندان‌های سالم: در برخی موارد، دندان‌هایی کاملا سالم باید برای ایجاد فضای کافی، قربانی شوند؛ موضوعی که ممکن است از نظر روانی برای بیمار سخت باشد.
• طولانی شدن دوره درمان: با کشیدن دندان، زمان بیشتری برای جابه‌جایی و مرتب‌سازی دندان‌ها نیاز است که ممکن است طول درمان را افزایش دهد.
• احساس درد و ناراحتی: کشیدن دندان، به‌ویژه در فک‌های حساس، ممکن است با درد، التهاب یا ناراحتی موقت همراه باشد.
• تغییرات در ساختار فک و صورت: جابه‌جایی دندان‌ها پس از کشیدن ممکن است منجر به تغییرات جزئی در فرم فک شود که در صورت عدم مدیریت صحیح، بر ظاهر تأثیر بگذارد.
• ریسک عوارض جراحی: همان‌طور که در هر عمل دندان‌پزشکی وجود دارد، کشیدن دندان نیز ممکن است با خطراتی مانند خونریزی، عفونت یا تاخیر در بهبود همراه باشد.

طبق نظر دکتر ایلناز حاج همتی، کشیدن دندان برای ارتودنسی تنها زمانی انجام می‌شود که واقعا به نفع سلامت و زیبایی دندان های بیمار باشد.

کدام دندان‌ها برای کشیدن در ارتودنسی انتخاب می‌شوند؟

همانطور که اشاره کردم، انتخاب دندان برای کشیدن در ارتودنسی به میزان شلوغی دندان ها، وضعیت فک، مدل قرارگیری دندان های بالا و پایین و سلامت دندان ها بستگی دارد. برای برخی از بیماران کشیدن دندان چهار برای ارتودنسی انتخاب می شود؛ اما این مورد برای همه یکسان نیست.

به طور کلی، دندان های شماره 4 و 5 در ارتودنسی در برخی طرح های درمانی برای ایجاد فضای لازم انتخاب می شوند. در این شرایط، کشیدن دندان سالم برای ارتودنسی نیز بخشی از برنامه درمان است. البته متخصص وضعیت دندان ها را چک می‌کند و امکان روش هایی مانند گسترش قوس دندانی یا حرکت دادن دندان ها به عقب را می سنجد.

انتخاب دندان در فک بالا و پایین براساس شرایط هر بیمار انجام می شود. کشیدن دندان فک پایین در ارتودنسی در برخی مواقع برای اصلاح رابطه دندان های دو فک ضروری است؛ اما تعداد و محل آن ها باید با طرح درمان در یک راستا باشد.

کشیدن دندان جلو برای ارتودنسی در مقایسه با انتخاب دندان های آسیا کوچک، کمتر رایج است و فقط در شرایط خاص مانند آسیب شدید یا وجود مشکل مشخص در دندان، بررسی می شود.

کشیدن دندان عقل برای ارتودنسی برای همه بیماران لازم نیست. اگر دندان عقل نهفته باشد، به دندان مجاور آسیب برساند یا مشکل خاصی ایجاد کند، کشیدن آن توصیه می شود.

در ارتودنسی کودکان همیشه نیاز به کشیدن دندان است؟

مرتب شدن دندان های کودکان در اغلب موارد به کشیدن نیاز ندارد. دکتر حاج همتی با بررسی فضای فک، وضعیت رویش دندان های دائمی و میزان شلوغی دندان ها، برنامه درمانی مناسبی را انتخاب می کند. البته اگر فضای کافی برای قرارگیری دندان ها وجود نداشته باشد، کشیدن برخی دندان ها نیز در برنامه قرار می گیرد.

الف) کشیدن سریالی دندان ها در کودکان

یکی از روش های مدیریت شلوغی دندان ها در کودکان، کشیدن سریالی آن هاست که در مرحله مشخصی از رشد دندانی انجام می شود. در این روش، متخصص با توجه به ترتیب رویش دندان ها و میزان کمبود فضا، زمان خارج کردن بعضی دندان های شیری و در موارد لازم دندان های دائمی مشخص را برنامه ریزی می کند.

ب) زمان مناسب کشیدن دندان در ارتودنسی کودکان

کشیدن دندان قبل از ارتودنسی زمانی انجام می شود که متخصص برای اجرای طرح درمان به فضای بیشتری نیاز داشته باشد. در برخی موارد نیز تصمیم گیری درباره کشیدن دندان به مرحله ای دیگر از درمان موکول می شود تا وضعیت رویش دندان ها و پاسخ آن ها به درمان مشخص گردد.

کشیدن دندان بعد از ارتودنسی برای مرتب کردن دندان ها معمول نیست و فقط در صورت وجود دلیل مشخص مانند بروز یا تشخیص یک مشکل دندانی مطرح می شود.

پیشنهاد مطالعه: درمان عقب بودن فک بالا با ارتودنسی

ج) درد کشیدن دندان در کودکان

یکی از سوالات والدین این است که کشیدن دندان برای ارتودنسی درد دارد یا خیر. هنگام کشیدن دندان، از بی حسی موضعی استفاده می شود تا درد حین انجام کار کنترل گردد. پس از برطرف شدن بی حسی، احتمال بروز درد، حساسیت یا ناراحتی موقت وجود دارد که شدت آن به شرایط دندان و روند کشیدن آن وابسته است.

کلام پایانی

در مسیر رسیدن به لبخندی زیبا و سالم، گاهی لازم است تصمیماتی گرفته شود که در ابتدا ساده به‌نظر نمی‌رسند؛ کشیدن دندان در ارتودنسی یکی از همین تصمیم‌هاست. اما اگر این انتخاب توسط متخصصی مجرب و دلسوز انجام شود، می‌تواند سرآغاز یک تغییر بزرگ در سلامت دهان و زیبایی چهره شما باشد.

دکتر ایلناز حاج همتی بعنوان بهترین متخصص ارتودنسی در غرب تهران، با بهره‌گیری از دانش روز دنیا و تجربه‌ای ارزشمند در حوزه ارتودنسی، همواره تلاش دارد تا با ارزیابی دقیق شرایط هر بیمار، بهترین و کم‌تهاجمی‌ترین مسیر درمانی را پیشنهاد دهد؛ مسیری که لبخندی مطمئن، هماهنگ و ماندگار را برایتان به ارمغان می‌آورد.

منبع: pmc.ncbi.nlm.nih.gov